Jedynka
Dwójka
Trójka
RMF Classic
RMF FMIntegracja sensoryczna i jej zaburzenia
O tym, czym jest integracja sensoryczna, jaki ma charakter oraz jak rozpoznać objawy jej zaburzeń, dla Netbird.pl opowiada psycholog dziecięcy, terapeuta integracji sensorycznej - Aneta Wudarska.
 |
| Aneta Wudarska |
Czym jest integracja sensoryczna?
Integracja sensoryczna (w skrócie SI, od ang. sensory integration) to wzajemne oddziaływanie zmysłów: czucia, dotyku i równowagi, z innymi zmysłami. Jest to zachodzący w naszym mózgu proces odbierania, przesyłania i przetwarzania bodźców, w taki sposób by nasze ciało mogło odpowiedzieć właściwą do sytuacji reakcją. Np. przybraniem prawidłowego napięcia mięśniowego, odpowiednią siłą nacisku mięśni dłoni przy rozbijaniu, powiedzmy, jajka, przybraniem adekwatnej do sytuacji postawy ciała, np. przy łapaniu piłki, rysowaniu czy skupianiu się nad zadaniem z matematyki.
Na czym polegają zaburzenia takiej integracji?
Integracja sensoryczna, równolegle z układem nerwowym, rozwija się i dojrzewa w hierarchiczny sposób. Aby osiągnąć kolejne, coraz wyższe stopnie „specjalizacji”, musi najpierw pokonać niższe poziomy. Na samej górze jest mózg – nasze „centrum dowodzenia”. Pełną integrację sensoryczną dziecko osiąga między 7. a 9. rokiem życia. Jednak aby tak się stało wcześniej musi pokonać niższe poziomy. Jeżeli z jakiegoś powodu te poziomy nie są osiągnięte albo czegoś im brakuje to późniejsze etapy są „ułomne”, przez co funkcjonowanie mózgu, a więc i całego organizmu, może być (ale nie musi!) mniej sprawne.
Po czym możemy poznać, że dziecko ma zaburzenia integracji sensorcznej?
Do najczęstszych objawów, które mogą (ale nie muszą!) zauważać rodzice i nauczyciele zaliczamy: nieprawidłowe napięcie mięśniowe, nadaktywność lub zbyt małą aktywność ruchową, nadpobudliwość emocjonalną (dziecko może mieć niewspółmierne do sytuacji reakcje emocjonalne) oraz mniej sprawną motorykę. To ostatnie objawia się np. niezgrabnością ruchową, potykaniem, niskim poziomem grafomotorycznym, niechęcią do wykonywaia prac manualnych (rysowania, lepienia itp). Takie dzieci funkcjonują jakby nie czuły granic i możliwości własnego ciała lub czuły je znacznie gorzej, z czym z kolei może wiązać się słabsza orientacja i organizacja przestrzeni wokół osi własnego ciała. Mają one trudności w wykonywaniu zadań ruchowych na polecenia słowne. Na przykład na hasło: „obróć się plecami do okna”, reagują odwrotnie niż należy.
Objawem dysfunkcji sensorycznej mogą być także zaburzenia mowy, trudności w relacjach z innymi dziećmi, wycofywanie się z grupy, unikanie aktywności grupowych lub zachowania agresywne oraz niska samoocena.
Czy niepełna integracja sensoryczna ma jakiś związek z ADHD?
Bardzo często tak, ale nie zawsze. Duża część dzieci z ADHD ma deficyty integracji sensorycznej. Nie jest to jednak to samo. Z mojej praktyki wynika, że terapia integracji sensorycznej jest bardzo przydatna dzieciom z ADHD i zazwyczaj bardzo im pomaga. Stają się wyciszone i spokojne, po pewnym czasie stosowania terapii SI zaczynają lepiej funkcjonować w życiu codziennym. W przedszkolu czy w szkole nauczyciele zauważają poprawę. Zdarzyło mi się kilka razy, że pytali oni rodziców czy dziecko zażywa jakieś leki.
